نگاهی مجدد به مفهوم الگوی سلاح: نقد نظامنامه تدوین الگوی تسلیحات و تجهیزات

بدون شک، انتخاب و اکتساب سلاح و تجهیزات دفاعی یکی از دغدغه‎های مهم کشورها است. در این راستا، در دهه 1380 تلاش‎هایی برای کاهش این دغدغه‎ها در بخش دفاع انجام پذیرفت که در نهایت منجر به تهیه سند تدوین الگوی تسلیحات و تجهیزات ن.م توسط ستاد کل نیروهای مسلح در سال 86 و ابلاغ آن در سال 1387 شد – که در جای خود کار ارزشمندی بود. این پژوهش با هدف ایجاد این حس در ذینفعان اکتساب سلاح و تجهیزات دفاعی انجام شده است که نظام‎نامه مذکور پس از گذشت تقریبا 10 سال از ابلاغ و اجرای آن، نیاز به بازنگری در مفهوم و فرایندهایش دارد. برای این منظور، از تحلیل محتوا و مضمون نظام‎نامه و مصاحبه‎های انجام‎شده با برخی صاحب‎نظران نظام اکتساب سلاح و تجهیزات استفاده شده است. سپس نتایج اولیه به دست‎آمده برای حدود 40 نفر از دست‎اندرکاران اکتساب سلاح و تجهیزات ارائه و نظرات آن‎ها نیز جمع و اعمال گردیده است. یافته‎های پژوهش نشان می‎دهد الگوهای رایج موجود نمی‎توانند انتظاراتی که صاحب‎نظران از الگوی سلاح دارند را به‎طور کامل برآورده سازند و نیاز به بازنگری در مفهوم الگوی سلاح احساس می‎شود. این امر حاکی از وجود یک سلسله خلاها در مفاهیم، رویکردها، ساختار، روش‎ها و فرایندهای موجود طرح‎ریزی دفاعی- بخصوص بلندمدت- است. البته آنچه مسلم است خروجی نهایی مبحث الگوی سلاح بایستی به تعیین تسلیحات و تجهیزات برترساز اولویت‎دار امروز و آینده نیروهای مسلح با توجه به تغییر و تحولات محیط امنیتی- دفاعی منجر شود وخلق قدرت دفاعی را به دنبال داشته باشد.